"Polska nie rządem stoi" - to zdanie - ważne dla historii I Rzeczypospolitej - wokół, którego narosło wiele nieporozumień, przeinaczeń i wypaczeń. Jedni czytali je jako zarzut o brak władzy wykonawczej. Tłumaczyli, że jest permanentny brak egzekutywy, brak możliwości sformowania dobrego rządu. Jeszcze inni czytali słowa nie rządem łącznie (co znaczy słowo: nierząd, tego czytelnikom - tym dorosłym - wyjaśniać nie ma potrzeby). Podczas gdy interpretować tę maksymę należy w ten sposób. Podstawa i ostoją kraju nie jest rząd. Polska opiera się nie na instytucjach, ale na wartościach, wedle których się rządzi. Polska nie rządem stoi - mówili panowie szlachta, ale mieli na myśli, że podstawą Rzeczypospolitej są jej prawa i wolności.

Warto o tym pamiętać dzisiaj ( a piszę to w piątek, 17.10) kiedy jeden rząd podał się do dymisji, a Parlament, władny powołać następny, zbierze się za trzy dni. Polityka - radzę o tym nie zapominać - to nie tylko goła walka o władzę, to nie podział rządowych foteli i administracyjnych stołków. To realizacja pewnych wartości. Rządzi się po coś - nie dla samego rządzenia. Są tacy, którzy tego nie rozumieją, mówią: dajcie mi władzę, już ja was urządzę.

Dlatego też, między innymi, powołałem swoją partię: Chrześcijańską Demokrację III Rzeczypospolitej. Powołałem ją przed miesiącem, 20 września 1997 roku, pod osłoną wyborczej ciszy. Chciałem w ten sposób pokazać, że nie jest ona skierowana przeciw komukolwiek, że nie bierze udziału w wyborczym wyścigu, że w walce o władze nie jest stroną. Powołałem dopiero taką administracyjną strukturę, która ma kadrową partię przygotować do rejestracji. Jasne jest bowiem, że zanim przyjdą politycy o głośnych nazwiskach i znanych twarzach, to ktoś musi im wypisać legitymacje. Musi być jakiś aparat. Dobry Boże! Ile ja za to oberwałem! Liczba krytyków jest niemal równa liczbie entuzjastów. Pośród wielu zarzutów najczęściej powtarzają się dwa:

Po pierwsze krytykują chadecki charakter partii. Powiadają, że chadecja nigdy się w Polsce nie udała, to i tym razem nie wyjdzie. Odpowiadam, że gdyby robić tylko to, co się do tej pory udawało, to ludzkość nigdy nie zeszła by z drzew, nie mówią już o postępie w elektronice. Mnie się uda, tym bardziej, że historia wystawiła już ocenę ekstremizmom (zarówno lewicowemu jak i prawicowemu). Nauczanie zaś Ojca Świętego może być dla nas pomocą nie do przecenienia. Deklaracja programowa (przyjęta na zebraniu założycielskim) Chrześcijańskiej Demokracji III Rzeczypospolitej mówi, między innymi, że:

"Łączy nas bolesna świadomość, że polskie społeczeństwo nie jest przez partie polityczne należycie odzwierciedlone. Że w wachlarzu politycznych możliwości (...) istnieje puste pole, które należy zapełnić. Wierzymy, że scena polityczna powinna być możliwie jak najwierniejszym odbiciem społecznych aspiracji i różnic poglądów.

Łączy nas postrzeganie polskiej sceny politycznej, na której sytuujemy się w centrum i po jej prawej stronie. Wierzymy, że potrafimy łączyć wrażliwość społeczną z poszanowaniem tradycji, wartości chrześcijańskich i narodowych."

Po drugie zaś spadały na mnie gromy, że jest to partia rozbijacka, że jest skierowana przeciw komuś. Że partie robi się po to, aby walczyć o władzę, a więc, żeby konkurentów do tej władzy niszczyć. Ludziom, którzy - nawiasem mówiąc - odsłaniają w ten sposób swoje poglądy, pragnę zacytować inny fragment deklaracji programowej:

"Łączy nas ponadto wizja polityki i miejsca partii politycznej w życiu społecznym. Chcemy wierzyć, że polityka to nie tylko ubieganie się o władzę w państwie, to nie tylko trampolina na drodze do kariery, ale - nade wszystko - służba społeczna i realizacja wyznawanych wartości. Rolą zaś partii politycznej jest wcielać te wartości w życie."

W innym wypadku jest to pogoń za samą władzą i za tym co ona niesie: posadami, pieniędzmi, prestiżem. To traktowanie władzy i państwa jak dojnej krowy, źródła dochodów i pola zaspakajania ambicji. Widzę też dużo sprzedajności politycznej. Głęboko jednak wierzę, głęboko chcę wierzyć, że nie możemy jeszcze dziś powiedzieć, że Polska nierządem stoi.